Türk Havacılık ve Uzay Sanayii A.Ş. (TUSAŞ), Türkiye’nin en fazla Ar-Ge harcaması yapan şirketi oldu. Şirket, TurkishTime tarafından hazırlanan Ar-Ge 500 2024 araştırmasında ilk sıraya yerleşti. Böylece TUSAŞ, araştırmadaki liderliğini üst üste üçüncü yıla taşıdı.
TUSAŞ’ın yıllık Ar-Ge harcaması 51,5 milyar TL olarak kaydedildi. Bu tutar, araştırmaya giren 500 şirketin yaklaşık 184 milyar TL’lik toplam yatırımının dörtte birinden fazlasına karşılık geliyor.
102 Projede Yaklaşık 5 Bin Uzman Görev Alıyor
Şirketin 102 Ar-Ge projesinde yaklaşık 5 bin mühendis ve araştırmacı görev yapıyor. Çalışmalar; hava platformları, insansız hava araçları, uzay sistemleri ve ilgili alt teknolojilere odaklanıyor.
TUSAŞ Genel Müdürü Dr. Mehmet Demiroğlu, sonuçların ardından, “Bu başarıda emeği olan tüm çalışma arkadaşlarıma teşekkür ediyorum” dedi.
Havacılık projelerinde Ar-Ge süreçleri uzun bir takvime yayılıyor. Tasarım, prototip üretimi, yer ve uçuş testleri ile sertifikasyon aşamaları yüksek ve sürekli yatırım gerektiriyor. Bu nedenle platform geliştiren şirketler, Ar-Ge sıralamalarında önemli bir ağırlığa sahip.
Savunma Ve Havacılık Şirketleri İlk Sıralarda
Araştırmada ASELSAN yaklaşık 32 milyar TL’lik Ar-Ge harcamasıyla ikinci sırada yer aldı. ROKETSAN ise 7 milyar TL’ye yakın yatırımla üçüncü oldu. Böylece listenin ilk üç sırası savunma ve havacılık şirketlerinden oluştu.
HAVELSAN yaklaşık 5 milyar TL ile beşinci sıraya yerleşti. TEI ise 4,5 milyar TL’ye yakın Ar-Ge harcamasıyla sekizinci sırada gösterildi.
FNSS, 1 milyar TL’lik yatırımla 21’inci sırada bulundu. STM yaklaşık 550 milyon TL ile 30’uncu, TCI ise 500 milyon TL’nin üzerindeki harcamasıyla 33’üncü oldu. Altınay da 200 milyon TL’yi aşan yatırımla 70’inci sırada yer aldı.
Uzun Soluklu Projeler Ar-Ge Bütçelerini Büyütüyor
Savunma ve havacılık şirketlerinin yüksek payında uzun süreli platform programları belirleyici oluyor. Özellikle motor, aviyonik, radar, füze ve uçuş kontrol sistemleri yoğun mühendislik çalışması gerektiriyor.
Bununla birlikte, Ar-Ge harcamalarının büyüklüğü tek başına ürünün hizmete giriş takvimini göstermiyor. Yatırımın patentlere, seri üretime ve ihracata dönüşmesi sektördeki kalıcı etkinin temel göstergeleri arasında bulunuyor.
