Ankara Esenboğa Havalimanı’nda (ESB) İzmir Adnan Menderes Havalimanı’na (ADB) gerçekleştirilecek uçuş öncesinde kabin içinde hareketli dakikalar yaşandı. Pegasus Hava Yolları’na ait bir yolcu uçağında, kalkış hazırlıkları esnasında bir yolcuya ait taşınabilir şarj cihazından (powerbank) duman yükselmeye başladı.
Durumun fark edilmesi üzerine kabin ekibi, uçuş emniyeti standartları gereği acil durum protokollerini hızla devreye soktu.
Slayt Sistemleri ile Güvenli Tahliye
Kabin içerisinde dumanın yayılması üzerine uçağın acil çıkış kapılarında bulunan şişme tahliye kızakları (slide) aktif hale getirildi. Yolcular, kabin ekibinin yönlendirmeleriyle uçağı güvenli ve hızlı bir şekilde terk etti. Havalimanı itfaiyesi (ARFF) ve acil müdahale ekipleri tedbir amaçlı olarak anında uçağın yanına sevk edildi. Olayda herhangi bir yolcu veya mürettebatın yaralanmadığı bildirilirken, yaşanan aksaklıkla ilgili inceleme başlatıldı.
Havacılıkta Lityum-İyon Batarya Tehlikesi ve “Termal Kaçak”
Uçak kabinlerinde taşınabilir şarj cihazlarının neden olduğu bu tür olaylar, havacılık güvenliği açısından küresel bir gündem maddesi olmaya devam ediyor. Lityum-iyon bataryalar, yapıları gereği oldukça yüksek bir enerji yoğunluğuna sahiptir.
Fiziksel hasar, aşırı ısınma, üretim hataları ya da kısa devre gibi durumlarda bataryalarda “termal kaçak” (thermal runaway) adı verilen zincirleme bir reaksiyon meydana gelebiliyor. Bu reaksiyon sonucunda:
– Pil sıcaklığı çok kısa sürede yüksek derecelere (900°C’ye kadar) ulaşabiliyor.
– Yoğun duman ve yanıcı gaz salınımı tetikleniyor.
– Kabin gibi kapalı alanlarda görüş mesafesini ve hava kalitesini ciddi şekilde tehdit eden yangınlar oluşabiliyor.
Amerikan Federal Havacılık İdaresi (FAA) tarafından paylaşılan istatistikler de durumun ciddiyetini ortaya koyuyor. FAA verilerine göre, ticari uçuşlarda taşınabilir bataryalardan kaynaklanan aşırı ısınma ve duman vakaları son iki yılda ortalama haftada bir kez olacak sıklıkta kayıt altına alınıyor.
